Mattetaart Geraardsbergen: streekspecialiteit

Je leest dit artikel in 7 minuten

Laatst bijgewerkt: 26 mei 2026

De Geraardsbergse mattentaart is een van de oudste en zuiverste taarten van België, met een geschiedenis die teruggaat tot 1510 en een ingredientenlijst die je op een bierviltje schrijft: melk, karnemelk, eieren en bladerdeeg. Geen kunstmatige toevoegingen, geen poedersuiker over de korst, geen schmink. Sinds 15 februari 2007 draagt de mattentaart als eerste Vlaamse streekproduct het Europese label Beschermde Geografische Aanduiding (BGA). Het beschermd gebied beperkt zich tot de fusiegemeenten Geraardsbergen en Lierde. Wie de echte taart wil proeven, koopt hem dus daar. Het Mattentaart Atelier op de Brugstraat 1, 9500 Geraardsbergen is een goed startpunt, samen met Bakkerij Sarlar (Rekestraat 27) en Bakkerij De Vesten (Vesten 92). De toeristische dienst geeft een Mattenkaart uit met alle erkende bakkers, zodat je een ware mattentaarttocht door de stad kunt maken.

Wat is een mattentaart precies

De naam zegt het al: het draait om matten. Matten zijn geronnen of gestremde melk, het tussenstadium tussen melk en kaas. Je krijgt ze door volle melk te mengen met karnemelk en het geheel rustig te laten verwarmen tot er kleine witte vlokjes ontstaan. Die vlokjes, de matten dus, vormen samen met eieren en wat suiker de vulling van de taart. De korst is gemaakt van bladerdeeg, wat de taart een luchtige, knapperige rand geeft die mooi contrasteert met de zachte, licht zurige binnenkant.

De smaak is verrassend voor wie de taart voor het eerst eet. Geen overdadige zoetheid, geen vanille, geen kaneel. Wel een frisse melkzuursmaak, een lichte rondheid van de eieren en een neutrale toets door de bladerdeegrand. Een echte mattentaart heeft een gedeukte bovenkant en kleine scheurtjes door het opzwellen van het deeg tijdens het bakken. Dat hoort zo, dat is het visitekaartje.

Een geschiedenis vanaf 1510

Het oudste bekende recept van de mattentaart staat in Boeken van cokerijen, een kookboek dat Thomas van der Noot in 1510 in Brussel liet drukken. Dat maakt de mattentaart een van de oudst gedocumenteerde Vlaamse gebakjes. In de middeleeuwen werden matten vooral op hoeves gemaakt als een manier om resterende melk te benutten. Pas in de negentiende eeuw begint Geraardsbergen zich te profileren als het centrum van de mattentaartproductie.

De taart was destijds vooral bekend in een ruime kring rond Geraardsbergen: Aalst, Brussel, Lessen, Aat, Elzele, Ronse, Brakel, Gent en zelfs tot in Charleroi. Maar het was in Geraardsbergen dat de taart de stadsidentiteit binnenwandelde. Op het einde van de negentiende eeuw begonnen de eerste professionele bakkers de mattentaart in productie te nemen, en sinds 2023 zijn de matten en mattentaarten uit Lierde en Geraardsbergen erkend als Vlaams streekproduct.

Immaterieel erfgoed

Niet alleen de taart zelf, maar het ambacht van het bakken is opgenomen op de Inventaris Vlaanderen voor Immaterieel Cultureel Erfgoed. Het bakken van Geraardsbergse mattentaarten geldt als een traditionele vaardigheid die generaties bakkers van vader op zoon doorgeven. Voor wie meer over de cultuur en tradities van het land wil weten is een verdieping in de cultuur en tradities van Belgie aan te raden.

Het traditionele recept

De basisverhouding die door de meeste bakkers in Geraardsbergen wordt aangehouden is 3 liter volle melk met 1,5 liter karnemelk. Je verwarmt dit geheel zachtjes tot net onder het kookpunt zonder te roeren. Wie het stremmen wil versnellen voegt een scheutje azijn toe, hoewel veel puristen daar tegen zijn. Na het stremmen laat je de melk afkoelen en dan een nachtje uitlekken in een kaasdoek boven een kom. Wat je de volgende dag overhoudt, zijn de matten.

De matten worden vermengd met eieren, een beetje suiker en soms een vleugje amandelextract of bittere amandelen. Dit vulsel komt in een vorm bekleed met bladerdeeg. De taart bakt 25 tot 30 minuten in een hete oven (rond 220 graden) tot de bovenkant goudbruin is en lichtjes is opgezwollen. Klaar.

Wat absoluut niet hoort

  • Geen room of yoghurt als vervanging van matten
  • Geen kaneel of nootmuskaat in het vulsel
  • Geen poedersuiker over de gebakken taart
  • Geen amandelschilfers bovenop
  • Geen frangipane vermengd met de matten

Bakkers die zich aan het BGA-label houden, mogen deze afwijkingen niet doorvoeren. Wel staan kleine variaties toe in de hoeveelheid suiker of het gebruik van een vleugje rum of bittere amandel.

Waar de echte mattentaart te kopen

De keuze in Geraardsbergen is verrassend groot voor een stad van krap 33.000 inwoners. Een paar adressen die door zowel toerisme als de inwoners zelf hoog gewaardeerd worden:

  • Mattentaart Atelier, Brugstraat 1, 9500 Geraardsbergen, tel. +32 54 34 18 88. Ook vestiging in Lierde. Specialist in mattentaarten zoals de naam doet vermoeden.
  • Bakkerij Sarlar, Rekestraat 27, Geraardsbergen. Klassieke bakkerij die al generaties mattentaarten levert.
  • Bakkerij De Vesten, Vesten 92, Geraardsbergen. Bekend om het authentieke recept met traditionele bladerdeeg.
  • Bakkerij De Lekkerbek, Geraardsbergsestraat 4, 9570 Lierde. Voor wie ook het Lierdse gebied wil verkennen.
  • Bakkerij Pascal Nevens, Geraardsbergen, geopend van dinsdag tot zondag van 07.30 tot 13.30.
  • Koen De Boeck, een populaire bakker die er trots op is de echte mattentaart in zijn assortiment te hebben.

Een mattentaart bewaar je idealiter koel en eet je binnen twee a drie dagen. Diepvriezen kan, maar de bladerdeegrand verliest dan iets van zijn knapperigheid.

Tip voor de bakkertoeristen

Bestel bij verschillende bakkers een taart en vergelijk. De verschillen zijn subtiel maar reeel: de ene is iets zuriger door meer karnemelk, de andere licht zoeter, een derde heeft een dikker deegkorstje. Een goede mattentaart kost tussen 10 en 14 euro voor een taart van ongeveer 25 cm doorsnede.

Geraardsbergen, meer dan alleen taart

Geraardsbergen ligt in de Vlaamse Ardennen, een glooiend landschap in Oost-Vlaanderen dat vooral bekend is bij wielerliefhebbers. De Muur van Geraardsbergen is een van de beroemdste klimmetjes uit de Ronde van Vlaanderen, met de iconische kapel bovenaan. De combinatie van mattentaartproeverij en een wandeling over de Muur is een klassieker voor dagjestoeristen.

In het stadscentrum vind je het Manneken Pis van Geraardsbergen, ouder dan dat van Brussel naar verluidt. Het beeldje dateert minstens uit de zestiende eeuw. Op het marktplein staat ook het stadhuis en het oudste hostellerie van Belgie, het Hoofdcollege, dat in 2026 nog steeds dienst doet als trouwlocatie.

Voor wie iets actiever wil, biedt de regio talloze wandel- en fietsroutes. De Denderroute volgt de Dender en passeert mooie historische steden. De stad zelf maakt deel uit van de bezienswaardigheden in Belgie die wat minder bekend zijn bij Nederlandse toeristen maar zeker een dagtrip waard.

Mattentaartfeest en evenementen

Elk jaar in november organiseert Geraardsbergen het Mattentaartfeest, waarbij verschillende bakkers hun beste werk presenteren en bezoekers gratis mogen proeven. Er is ook een wedstrijd voor de beste mattentaart, een soort culinaire prijsuitreiking die door de lokale gastronomische pers nauwlettend wordt gevolgd. Kijk vooraf op de website van Toerisme Geraardsbergen voor de exacte data.

Combineren met andere Belgische specialiteiten

De mattentaart is licht en niet overweldigend zoet. Dat maakt hem een ideale partner bij een kop koffie of een glas zoete dessertwijn. Een Geuze of jonge Lambic kan ook goed werken: de zurige melksmaak van de matten correspondeert met de wilde gisting van het bier. Voor wie zoeker is, raden we een glas Belgische Doux of zelfs een Limburgse jenever aan, een verwijzing naar de jeneverstokerij-erfgoed van Vlaanderen.

Als onderdeel van een Belgische culinaire rondreis is de mattentaart de perfecte tegenpool van zwaardere klassiekers zoals waterzooi, stoofvlees of paling in het groen. Combineer een bezoek aan Geraardsbergen met een uitstap naar Brussel voor cuberdons, of richting Hasselt voor speculaas, dan heb je een fascinerend cross-section van het Belgisch culinair erfgoed in een paar dagen.

Praktisch bezoek aan Geraardsbergen

Geraardsbergen is goed bereikbaar met de auto (afslag Geraardsbergen vanaf de E429 of E40) en met het openbaar vervoer. Het treinstation van Geraardsbergen ligt op tien minuten loopafstand van het centrum en heeft directe verbindingen met Brussel, Aalst en Edingen. Vanuit Brussel ben je in ongeveer 40 minuten in Geraardsbergen.

Parkeren in het centrum is over het algemeen geen probleem, maar op zaterdagen tijdens de markt kan het druk zijn. Er zijn betaalbare parkings in de buurt van het centrum (rond 1 a 1,50 euro per uur).

Beste tijd voor een bezoek

Geraardsbergen is het hele jaar door aangenaam, maar het voorjaar en de herfst zijn extra mooi vanwege de glooiende landschappen van de Vlaamse Ardennen. In april en mei staan de boerderijwegjes in bloei, in oktober kleuren de bossen rond de Muur prachtig. November (Mattentaartfeest) is een hoogtepunt voor wie de gastronomie centraal wil stellen.

De mattentaart als symbool

Voor de inwoners van Geraardsbergen is de mattentaart meer dan zomaar een gebakje. Het is een symbool van het ambacht, de continuiteit en de identiteit van de stad. Wanneer er een belangrijke gast in de stad komt (een minister, een wielrenner, een bisschop), wordt steevast een mattentaart aangeboden. Het is de officieuze ambassadeur van de stad in vloeibaar gemaakt deeg, eieren en geronnen melk.

Het BGA-label betekent ook dat de mattentaart op Europees niveau gerespecteerd wordt. Hij staat in hetzelfde rijtje als de Champagne uit Frankrijk en de Parmaham uit Italie, een gezelschap waar je als bescheiden Vlaamse taart trots op mag zijn.

Veelgestelde vragen

Wat zijn matten precies?

Matten zijn geronnen of gestremde melk. Je krijgt ze door volle melk met karnemelk te mengen en zachtjes te verwarmen tot er witte vlokjes ontstaan. Die vlokjes filter je af in een kaasdoek en die vormen de basis van het taartvulsel. Het is een tussenproduct tussen melk en kaas.

Waar kan ik authentieke Geraardsbergse mattentaart kopen?

Binnen het BGA-gebied (Geraardsbergen en Lierde) bij bakkerijen zoals Mattentaart Atelier (Brugstraat 1), Bakkerij Sarlar, Bakkerij De Vesten en Bakkerij De Lekkerbek in Lierde. Vraag de Mattenkaart op bij Toerisme Geraardsbergen voor het volledige overzicht.

Hoe lang kun je een mattentaart bewaren?

Een verse mattentaart bewaar je koel en eet je idealiter binnen twee a drie dagen. Diepvriezen is mogelijk maar de bladerdeegkorst wordt dan iets minder knapperig. Op kamertemperatuur is een dag haalbaar zonder kwaliteitsverlies.

Wat kost een mattentaart?

Een Geraardsbergse mattentaart van ongeveer 25 cm doorsnede kost tussen 10 en 14 euro bij de erkende bakkers. Kleinere taartjes (puddinkjes) zijn er ook vanaf ongeveer 3 euro per stuk.

Wanneer is het Mattentaartfeest in Geraardsbergen?

Het Mattentaartfeest vindt elk jaar plaats in november. Verschillende bakkers presenteren hun creaties en bezoekers kunnen gratis proeven. Exacte data staan op de website van Toerisme Geraardsbergen.

Is mattentaart hetzelfde als kwarktaart of cheesecake?

Nee, hoewel de matten verwant zijn aan kwark, is de smaak heel anders. Kwarktaart en cheesecake bevatten room, suiker en vaak vanille; de mattentaart heeft alleen matten, eieren en bladerdeeg. Hij is minder zoet, lichter en heeft een eigen, frisse melkzure smaak.

Welk bier of welke wijn past bij mattentaart?

Een Geuze of jonge Lambic past verrassend goed; de wilde gisting harmonieert met de melkzure matten. Wie wijn verkiest, kiest voor een zoete dessertwijn zoals een Sauternes. Een kop koffie of thee is altijd een veilige keuze.

Bronnen

Praktische informatie zoals openingstijden, prijzen en evenementdata kunnen wijzigen. Controleer voor je bezoek de officiele website voor de meest actuele informatie.

BV
Redactie België VakantielandOnze redactie schrijft informatieve artikelen over vakantiebestemmingen in België.