Wat doen met oude brillen in België: doneren, recycleren of inleveren

Amira Bosman

Geupdate op:

Wat doen met oude brillen België

Je leest dit artikel in 8 minuten

Laatst bijgewerkt: 30 april 2026

Wat doen met oude brillen in België: doneren, recycleren of inleveren

Oude brillen hoef je niet weg te gooien. In België zijn er meerdere concrete manieren om een bril een tweede leven te geven: van inleveren bij de opticien tot doneren aan mensen in ontwikkelingslanden. Elke bril die je bewust afvoert, bespaart kostbare materialen en kan het dagelijks leven van iemand anders letterlijk leesbaar maken. Hieronder vind je alle opties voor 2026, van de makkelijkste tot de meest impactvolle.

Waarom je oude bril niet bij het gewone afval gooit

Een bril bestaat uit meerdere materialen: acetaat of metaal voor het montuur, polycarbonaat of mineraalglas voor de glazen, en kleine metalen scharnieren. Deze materialen zijn waardevol maar ook moeilijk te scheiden als ze in een restafvalcontainer belanden. Acetaat (een soort kunststof op basis van cellulose) breekt bovendien zeer traag af in de natuur.

Naast de milieuoverwegingen is er een menselijk argument. Wereldwijd hebben naar schatting meer dan één miljard mensen een visuele beperking die met een simpele bril gecorrigeerd kan worden, maar die geen toegang heeft tot een opticien of de middelen om een bril te bekostigen. In landen als Congo, Ethiopië, Mozambique en Haïti verandert een correcte bril de toegang tot onderwijs, werk en sociale participatie fundamenteel. Gedoneerde brillen uit België vinden via georganiseerde inzamelprogramma’s hun weg naar precies die mensen.

Zelfs brillen met een sterkte die jij niet meer draagt — te sterk, te zwak, of gewoon niet meer de jouwe na een aanpassing — kunnen voor iemand anders perfect bruikbaar zijn. Inzamelorganisaties sorteren op sterkte en matchen de bril aan de best passende ontvanger.

Optie 1: Inleveren bij de opticien

De makkelijkste en meest toegankelijke optie is je oude bril achterlaten bij je eigen opticien. De meeste opticienketens en zelfstandige opticiens in België werken samen met inzamelorganisaties of goede doelen. Ze hebben daarvoor een speciale inzamelbak in de winkel staan. Je legt je bril erin, de opticien zorgt voor de rest.

Pearle Opticiens: Glasses for Congo

Pearle heeft een actief inzamelprogramma genaamd Glasses for Congo. Bij elke Pearle-winkel in België kun je je oude brillen achterlaten — ook zonnebrillen, brillen met gebroken glazen, en kapotte monturen. De brillen worden naar het Pearle-hoofdkantoor in België gestuurd, gecontroleerd op kwaliteit en sterkte, en vervolgens meegenomen naar Congo via het partnerproject Ophthalmology Worldwide. Opticiens die bij Pearle missies zijn geweest, rapporteren dat zelfs brillen met extreme sterktes in die regio’s snel een nieuwe drager vinden — het aanbod van correctiebrillen is er zo schaars dat elke sterkte welkom is.

Grand Optical en andere ketens

Diverse andere grote opticienketens bieden vergelijkbare inzameldiensten aan. Vraag bij jouw lokale opticien of ze samenwerken met een specifiek inzamelprogramma. De kans is groot dat er een inzamelbak aanwezig is. Zo niet, dan verwijzen de meeste opticiens je door naar het dichtstbijzijnde inzamelpunt.

Optie 2: Doneren via Oxfam

Oxfam België heeft een bijzonder tweedehandsproject voor brillen dat zowel in België als internationaal impact maakt. In Oxfam-winkels verspreid over heel België kun je tweedehands brillen kopen en ook je eigen oude brillen doneren. De Oxfam-opticien of -partner maakt er vervolgens uni- of multifocale zichtbrillen van aan een toegankelijke prijs voor mensen met een beperkt budget.

Dit model heeft een dubbele impact: het maakt brillen betaalbaar voor mensen in België die ze anders niet kunnen betalen, én het verlengt de levensduur van de bril aanzienlijk. Oxfam-winkels vind je in de meeste Belgische steden en grotere gemeenten. Kijk op oxfambelgie.be voor winkellocaties en actuele openingstijden.

Bij Oxfam worden de ingezamelde brillen gecheckt en gesorteerd. Bruikbare brillen worden opnieuw aangeboden in de winkel. Niet-bruikbare brillen gaan naar materiaalsortage voor recyclage. Je hoeft de bril niet te reinigen of te repareren voor je hem bij Oxfam inlevert — dat doen zij zelf.

Optie 3: Kringloopwinkels en circulaire initiatieven

Werkende brillen in goede staat kun je ook achterlaten bij kringloopwinkels. Zij verkopen de brillen opnieuw aan een lage prijs aan particulieren die op zoek zijn naar een goedkope bril:

  • Kringwinkel (Vlaanderen): De Kringwinkels in Vlaanderen accepteren gebruikte brillen. Ze worden doorverkocht of doorgestuurd naar partnerprogramma’s. Zoek je dichtstbijzijnde Kringwinkel via kringwinkel.be.
  • RecupEco (Brussel): Het circulaire netwerk van Brussel-Hoofdstad neemt ook brillen aan.
  • Les Petits Riens / Terre (Wallonië): Vergelijkbare kringloopinitiatieven in de Waalse regio accepteren ook tweedehands brillen.

Refaced Den Brillenatelier (Brussel)

In Brussel is er Refaced Den Brillenatelier, een sociaal atelier dat kapotte of verouderde monturen opknapt en opnieuw beschikbaar stelt. Dit project richt zich bewust op circulariteit: monturen worden hersteld, glazen vervangen naar een nieuwe sterkte, en de bril gaat opnieuw mee. Refaced werkt samen met verschillende kringloopwinkels en tweedehands winkels in Brussel en is een erkend project via ecoso.be.

Optie 4: Specifieke inzamelcampagnes en NGO’s

Brilreus zonder Grenzen (Lions Club)

De Lions Club organiseert in België via het project Brilreus zonder Grenzen inzamelacties voor brillen in samenwerking met lokale Lions-afdelingen. Inzamelpunten worden ingericht op scholen, gemeentehuizen, apotheken en bibliotheken. De ingezamelde brillen worden gesorteerd op sterkte (in stappen van 0,25 dioptrieën) en via zendingsteams bezorgd aan projecten in ontwikkelingslanden. Kijk op de nationale website van Lions Club België voor actieve inzamellocaties in jouw regio.

Ever-box: circulaire optiek

Ever-box is een relatief jong circulair initiatief waarbij opticiens demoglazen en gebruikte monturen in speciale inzameldozen verzamelen. De dozen zijn zelf gemaakt van gerecyclede brillenglazen — een circulair statement op zich. Per tien kilo ingezameld materiaal plant Ever een boom. Dit project richt zich primair op opticiens als inzamelpunten, maar als consument kun je via deelnemende opticiens jouw bril laten afvoeren via dit systeem. Vraag ernaar bij je opticien.

Wat gebeurt er met je ingezamelde bril?

Afhankelijk van de toestand en de sterkte van de bril zijn er drie mogelijke paden:

  1. Hergebruik in het buitenland: Brillen die nog in goede staat zijn en een gangbare sterkte hebben, worden gesorteerd en meegenomen naar projecten in ontwikkelingslanden via missies of vaste partnerschappen. Organisaties als Pearle (Congo), Lions Club (meerdere landen) en internationale oogzorgprojecten gebruiken deze brillen direct.
  2. Hergebruik in België: Via Oxfam of kringloopwinkels worden betaalbare brillen beschikbaar gesteld aan mensen in België die moeilijker een nieuwe bril kunnen betalen. Dit segment is in 2026 relevanter dan ooit door stijgende kosten van gezondheidszorg.
  3. Recyclage van materialen: Brillen die niet meer bruikbaar zijn als geheel worden per materiaalsoort gerecycleerd. Acetaat gaat naar kunststofrecyclage, metalen monturen naar metaalrecyclage, en glazen naar gespecialiseerde glasrecyclage of aparte afvalstroom via erkende verwerkers.

Kapotte glazen zijn doorgaans niet herbruikbaar voor een andere drager, maar het montuur kan soms nog gered worden als het in goede staat is. Geef dus ook brillen met gebroken glazen mee aan het inzamelpunt — de organisaties sorteren zelf wat bruikbaar is en wat naar recyclage gaat.

Wat doe je met zonnebrillen?

Zonnebrillen vallen onder dezelfde inzamelstromen als gewone brillen. Merkkwaliteit zonnebrillen in goede staat worden via Oxfam of kringloopwinkels doorverkocht. Goedkopere modellen gaan eerder naar materiaalsortage. Pearle accepteert ook zonnebrillen in hun inzamelbakken voor het Glasses for Congo-project.

Designerzonnebrillen van merken als Ray-Ban, Oakley of Gucci vinden via kringloopwinkels of platforms als 2dehands.be soms snel een nieuwe eigenaar — wat ook een goede oplossing is als je je bril liever vergoed ziet worden dan alleen weggegeven. Het geld kun je vervolgens naar keuze aan een goed doel schenken.

Brillen met hoge sterkte: zijn die ook welkom?

Een vraag die veel mensen stellen: is mijn bril met een hoge sterkte (bv. -6, +4 of een sterke astigmatismewaarde) ook bruikbaar voor donatie? Het antwoord is voluit ja. In regio’s zonder opticieninfrastructuur zoekt men naar de best beschikbare optie. Hoge sterktes worden zelfs bijzonder gewaardeerd, omdat die in het buitenland het moeilijkst te verkrijgen zijn.

Organisaties die brillen inzamelen voor het buitenland testen de sterkte nauwkeurig en matchen de bril aan een ontvanger met een gelijkaardige oogafwijking. Er zijn geen modemodaliteiten: functie staat voorop.

Kinderbrillen en verouderde modellen

Ook kinderbrillen, verouderde brillenmodellen of brillen uit de jaren negentig zijn welkom bij inzamelprogramma’s. De sterkte is bepalend, niet de stijl of het ontwerp. In ontwikkelingslanden zijn er geen modische overwegingen bij het selecteren van een bril — elke bril die het zicht verbetert, is waardevol. Dus ook die dikke jaren-tachtig-bril die je al jaren in een lade hebt liggen, kan nog iemands leven beïnvloeden.

Praktische tips bij inlevering

Je hoeft je bril niet te reinigen of te repareren voor inlevering — de inzamelorganisaties doen dat zelf. Een paar dingen helpen het sorteringsproces wel te versnellen:

  • Doe de bril in een brillenkoker of wikkel hem in papier zodat de glazen niet verder beschadigen tijdens transport
  • Als je de sterkte kent, schrijf die dan op een briefje en leg het bij de bril — dit versnelt het sorteerproces aanzienlijk
  • Verwijder eventuele zelfgemaakte aanpassingen zoals plakband of zelfgelijmde onderdelen
  • Meerdere oude brillen tegelijk inleveren is prima — je hoeft niet per bril een apart traject te starten

De circulaire economie van brillen in 2026

De brillensector beweegt steeds meer richting circulariteit. Elk jaar worden miljoenen brillen vervangen wanneer de sterkte verandert of wanneer het model niet meer past bij de mode. Dit leidt tot een groeiende stroom van gebruikte brillen die lang niet altijd op een verantwoorde manier worden afgevoerd.

In 2026 is er in Belgie meer bewustzijn dan ooit rondom duurzame consumptie van optische hulpmiddelen. Inzamelprogrammas worden steeds professioneler georganiseerd dankzij samenwerking tussen opticienketens, ngo’s, kringloopwinkels en lokale overheden. Voor consumenten betekent dit concreet dat je makkelijker dan ooit een correcte bestemming kunt vinden voor je oude brillen.

Voor consumenten die duurzamer willen consumeren, bieden steeds meer opticiens in Belgie ook monturen aan van gerecyclede of biobased materialen. Gerecycleerd acetaat, gerecycled roestvrij staal en biobased kunststoffen zijn voorbeelden van alternatieven voor conventionele materialen. Dit verkleint de milieu-impact aan de aankopende kant. De keuze voor een duurzamer montuur gecombineerd met het verantwoord afvoeren van je oude bril sluit de cirkel.

Wat doe je als je niet weet wat de sterkte van je oude bril is?

Weet je niet meer wat de sterkte van je oude bril is? Geen probleem. Inzamelorganisaties beschikken over apparatuur om brillensterktes te meten en de brillen te sorteren. Je hoeft dus zelf niets te weten of op te zoeken. Breng gewoon de bril mee naar het inzamelpunt, zo is.

Als je het toch wilt weten, kun je bij elke opticien je bril laten inmeten. Dit is meestal een gratis service. De opticien meet de sterkte en geeft je een afschrift, wat handig is als je een nieuwe bril bij een andere opticien wilt kopen of je bril wilt laten aanpassen.

Hoeveel brillen worden er per jaar ingezameld in Belgie?

Exacte nationale statistieken over het volume ingezamelde brillen per jaar in Belgie zijn niet publiek beschikbaar per 2026. Op basis van informatie van individuele organisaties is wel het volgende bekend:

  • Pearle zamelt via zijn Belgische winkelnetwerk jaarlijks duizenden brillen in voor het Glasses for Congo-project
  • De Lions Club rapporteert dat Belgische inzamelacties jaarlijks meerdere honderden kilo brillen opleveren, gesorteerd per sterkte
  • Oxfam-winkels in Belgie verwerken via hun tweedehandscircuit een aanzienlijk volume brillen die rechtstreeks in de winkel worden aangeboden

Het totaalvolume blijft klein vergeleken met het geschatte aantal brillen dat per jaar in gewone vuilcontainers terechtkomt. De meeste mensen denken er simpelweg niet aan dat inleveren een optie is. Je brillenlade doorlopen en oude exemplaren inleveren kost vijf minuten en kan iemands wereld veranderen.

Veelgestelde vragen

Nemen opticiens altijd gratis oude brillen aan?

De meeste grote opticiens in België (zoals Pearle, Grand Optical) hebben gratis inzamelpunten. Bij kleinere zelfstandige opticiens hangt het af van de winkel. Vraag het gewoon — de meesten verwijzen je naar het dichtstbijzijnde inzamelpunt als ze zelf geen bak hebben.

Kan ik mijn oude bril ook opsturen naar een organisatie?

Sommige organisaties accepteren opgezonden brillen, maar het is milieuvriendelijker om ze persoonlijk in te leveren bij een lokaal inzamelpunt. Check de website van de betreffende organisatie voor hun beleid rondom opgestuurde pakketten.

Worden brillen ook in België zelf gedoneerd aan mensen die ze nodig hebben?

Ja. Oxfam verkoopt tweedehands brillen in hun winkels tegen lage prijzen. Sommige sociale organisaties en OCMW’s hebben ook afspraken met opticiens voor toegankelijke brillen voor mensen in armoede. In 2026 zijn er ook initiatieven via mutualiteiten die korting geven op brillen voor lage-inkomensgroepen.

Wat als mijn bril helemaal kapot is?

Geef ook kapotte brillen mee aan het inzamelpunt. Het montuur kan soms nog gered worden als alleen de glazen stuk zijn. De materialen worden gesorteerd voor recyclage. Gooi een kapotte bril nooit bij het gewone huisvuil.

Zijn er ook inzamelpunten specifiek voor kinderbrilen?

Kinderbrillen worden bij dezelfde inzamelpunten geaccepteerd als volwassenbrillen. Er zijn geen aparte inzamelstromen nodig. Organisaties als Lions Club sorteren ook op maat voor kinderhoofden.

Kan ik ook brillen doneren in Wallonië of Brussel?

Ja. Pearle, Oxfam en de meeste andere initiatieven zijn actief in alle gewesten. Brussel heeft bovendien Refaced Den Brillenatelier als lokale circulaire optie, en RecupEco-kringloopwinkels nemen ook brillen aan. In Wallonië kun je terecht bij Les Petits Riens en Terre-winkels.

Is er een belastingvoordeel aan het doneren van brillen?

Donaties in natura (zoals brillen) geven in België geen rechtstreeks fiscaal voordeel. Wil je een aftrekbaar fiscaal voordeel, dan kun je een financiële schenking doen aan een erkende organisatie zoals Oxfam Solidariteit, die een fiscaal attest kan uitreiken voor giften van minstens €40 per jaar.

BV
Redactie België VakantielandOnze redactie schrijft informatieve artikelen over vakantiebestemmingen in België.